⭐ Ταξιδιωτικός Οδηγός Κρήτης⛵⭐

Κρήνη Πριούλι – Fontana Nuova

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.60 (5 Votes)

Η Κρήνη Πριούλι, γνωστή επίσης ως Fontana Nuova και Κρήνη Δελημάρκου, βρίσκεται στην οδό Δελημάρκου, πίσω από το Μποδοσάκειο Σχολείο και απέναντι από την ενετική Πύλη Δερματά. Αποτελεί ένα από τα τελευταία μεγάλα δημόσια έργα που κατασκεύασαν οι Ενετοί στον Χάνδακα πριν από την παράδοση της πόλης στους Οθωμανούς.

Η κρήνη κατασκευάστηκε το 1666, κατά τα τελευταία χρόνια της μεγάλης πολιορκίας του Χάνδακα, η οποία διήρκεσε από το 1648 έως το 1669. Οι πολιορκητές είχαν διακόψει την παροχή νερού από το υδραγωγείο του Μοροζίνι, που μετέφερε νερό από τις πηγές στις υπώρειες του Γιούχτα, επιδεινώνοντας τη λειψυδρία στην πολιορκημένη πόλη.

Ο Ενετός Γενικός Προβλεπτής των Όπλων στην Κρήτη Αντόνιο Πριούλι (Antonio Priuli) εντόπισε μια φλέβα νερού μέσα στην τάφρο των τειχών, έξω από τον Προμαχώνα Βηθλεέμ. Το νερό διοχετεύτηκε έως την περιοχή απέναντι από τη θαλάσσια Πύλη Δερματά, όπου κατασκευάστηκε η νέα κρήνη.

Η ονομασία Fontana Nuova σημαίνει «Νέα Κρήνη» και πιθανότατα σχετίζεται με το γεγονός ότι ήταν η τελευταία μνημειακή κρήνη που κατασκευάστηκε από τους Ενετούς πριν από την πτώση του Χάνδακα. Κατά την Οθωμανική περίοδο επικράτησε και η ονομασία Κρήνη Δελημάρκου, από τον δρόμο στον οποίο βρίσκεται.

Η Κρήνη Πριούλι αποτελεί εξαιρετικό δείγμα αναγεννησιακής αρχιτεκτονικής. Η μνημειακή της πρόσοψη διαρθρώνεται με τέσσερις κίονες και πεσσούς που φέρουν κορινθιακά κιονόκρανα, ενώ η σύνθεση επιστέφεται από τριγωνικό αέτωμα. Ανάμεσα στα αρχιτεκτονικά μέλη σχηματίζονται κόγχες και διακοσμημένες επιφάνειες με περίτεχνα ανάγλυφα μοτίβα.

Στο κέντρο της πρόσοψης υπάρχει οθωμανική επιγραφή, στην οποία αναφέρεται ο Χουσεΐν Γαζή Πασάς, που φρόντισε για την επαναφορά της παροχής νερού στην κρήνη κατά την Οθωμανική περίοδο. Η επιγραφή αποτελεί χαρακτηριστική μαρτυρία της συνεχούς χρήσης και των μεταγενέστερων επεμβάσεων στο μνημείο.

Η πρόσοψη της κρήνης είναι σήμερα ενσωματωμένη στον βόρειο τοίχο της παλιάς υδατοδεξαμενής της. Βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα από το σημερινό επίπεδο του δρόμου, φανερώνοντας πόσο έχει ανυψωθεί η στάθμη της πόλης από τις αλλεπάλληλες οικοδομικές φάσεις και τις επιχώσεις των τελευταίων αιώνων.