Η Γαύδος βρίσκεται στο Νότιο Κρητικό Πέλαγος, περίπου 22 ναυτικά μίλια νότια της Χώρας Σφακίων, και αποτελεί το νοτιότερο άκρο της Ελλάδας και της Ευρώπης. Έχει τριγωνικό σχήμα, έκταση περίπου 29,6 τετραγωνικά χιλιόμετρα και μόνιμο πληθυσμό, ο οποίος αυξάνεται σημαντικά κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Στα βορειοδυτικά της βρίσκεται η ακατοίκητη νησίδα Γαυδοπούλα.

Η παράδοση ταυτίζει τη Γαύδο με την ομηρική Ωγυγία, το νησί της Καλυψώς όπου παρέμεινε ο Οδυσσέας πριν επιστρέψει στην Ιθάκη. Η ανθρώπινη παρουσία στο νησί είναι πανάρχαια και τα πολυάριθμα αρχαιολογικά κατάλοιπα μαρτυρούν τη μακρά ιστορία του. Στα νεότερα χρόνια η Γαύδος χρησιμοποιήθηκε ως τόπος εξορίας πολιτικών κρατουμένων κατά τη δικτατορία του Μεταξά. Από τα χαρακτηριστικότερα αξιοθέατά της είναι ο αναστηλωμένος παλιός φάρος, τα διάσπαρτα ξωκλήσια, τα παραδοσιακά μετόχια και το ακρωτήριο Τρυπητή με τη χαρακτηριστική φυσική αψίδα και τη μεγάλη καρέκλα που σηματοδοτεί το νοτιότερο σημείο της Ευρώπης.

Το τοπίο της Γαύδου συνδυάζει πευκοδάση, θαμνοκέδρους, αμμοθίνες, βραχώδεις ακτές και εκτεταμένες αμμώδεις παραλίες. Το Σαρακήνικο και ο Άγιος Ιωάννης είναι οι γνωστότερες παραλίες, ενώ ιδιαίτερη ομορφιά έχουν επίσης ο Κόρφος, η Τρυπητή, ο Λαυρακάς, ο Πύργος, ο Ποταμός και οι μικρότερες απομονωμένες ακτές του νησιού. Το Καραβέ αποτελεί το κύριο λιμάνι της Γαύδου και σημείο άφιξης των πλοίων.

Ολόκληρη η Γαύδος και η Γαυδοπούλα εντάσσονται στο δίκτυο Natura 2000. Ιδιαίτερη αξία έχουν οι παράκτιες αμμοθίνες με αρκεύθους στο Σαρακήνικο, στον Άγιο Ιωάννη και στον Λαυρακά, καθώς και η σημασία των νησιών για τα μεταναστευτικά πτηνά. Ένα εκτεταμένο δίκτυο μονοπατιών συνδέει τους μικρούς οικισμούς, τις παραλίες και τα σημαντικότερα σημεία φυσικού και ιστορικού ενδιαφέροντος.

Η ακτοπλοϊκή σύνδεση γίνεται από τη Χώρα Σφακίων, την Παλαιόχωρα, τη Σούγια, την Αγία Ρουμέλη και το Λουτρό, ανάλογα με την εποχή και τα ισχύοντα δρομολόγια. Επειδή οι ισχυροί άνεμοι μπορούν να προκαλέσουν ακυρώσεις, χρειάζεται πάντοτε έλεγχος του προγράμματος πριν από την αναχώρηση.