Κρήτη

Ο Χάνδακας, δηλαδή το Ηράκλειο των Ενετών, δεν είχε πηγές νερού και οι κάτοικοι εντός των τειχών χρησιμοποιούσαν πηγάδια και δεξαμενές που αποθήκευαν το νερό της βροχής. Ο γενικός αρμοστής της Κρήτης, Φρανσέσκο Μοζοζίνι, προσπάθησε να δώσει ένα οριστικό τέλος στην ανομβρία αυτή, κατασκευάζοντας ένα κολοσσιαίο έργο 15 χιλιομέτρων για την μεταφορά νερού από τις πηγές του Γιούχτα. Η μορφολογία της περιοχής απαιτούσε την κατασκευή υδατογεφυρών στο Καρυδάκι, στη Σύλλαμο, στην Κάτω Φορτέτσα, στις Τρεις Καμάρες (στη σημερινή Πλατεία Ελευθερίας) καθώς και άλλων τεχνικών έργων, ώστε το νερό να καταλήξει τελικά στην πλατεία με την περίφημη κρήνη των Λιονταριών. Το έργο χρειάστηκε μόλις 14 μήνες για να ολοκληρωθεί και εγκαινιάστηκε στις 25 Απριλίου 1628, ημέρα γιορτής του Αγίου Μάρκου, προστάτη της Βενετίας. Ο Μοροζίνι μάλιστα έκοψε και αναμνηστικό μετάλλιο με την όψη του στη μία πλευρά και στην άλλη το Δία πάνω σε έναν αετό, να χύνει νερό από το Γιούχτα. Κυκλικά υπήρχε η επιγραφή: «Quadet feumine non fulmine», δηλαδή «Χαίρεται με το νερό, όχι με τον κεραυνό». Αργότερα, κατά την Αιγυπτιοκρατία (1830-40) το υδραγωγείο του Μοροζίνι επισκευάστηκε και εμπλουτίστηκε με τα νερά της πηγής Φουντάνα κοντά τους Κουνάβους. Για να διοχετευτεί το νερό της Φουντάνας στο προϋπάρχον υδραγωγείο του Μοροζίνι, διανοίχτηξε σήραγγα και κατασκευάστηκε η επιβλητική υδατογέφυρα στα Σπήλια. Από τα Σπήλια το νερό ακολουθούσε δυο πορείες, μια από την κοιλάδα του Κατσαμπά και μια από τη Φορτέτσα για να φτάσει μέχρι την πόλη. Το υδραγωγείο αυτό τροφοδοτούσε το Ηράκλειο ως το 1927. Πληροφορίες από την σελίδα Άγνωστες Γωνιές του Δήμου Ηρακλείου στο Facebook και τη Λιάνα Σταρίδα [widgetkit id=2091]