Γέφυρες και Υδραγωγεία

Παρόλο που η Κρήτη δεν διαθέτει πολλά μεγάλα ποτάμια με συνεχή ροή, στο νησί σώζονται πολυάριθμες ιστορικές γέφυρες, καμάρες και υδραγωγεία. Τα τεχνικά αυτά έργα κατασκευάστηκαν για να διευκολύνουν τη διέλευση πάνω από ποταμούς, χειμάρρους και φαράγγια, αλλά και για να μεταφέρουν νερό σε πόλεις, χωριά, μοναστήρια και καλλιεργούμενες εκτάσεις.

Ανάμεσα στα γνωστότερα παραδείγματα συγκαταλέγεται η επιβλητική Γέφυρα Πρέβελη πάνω από τον Μεγάλο Ποταμό. Ιδιαίτερη αρχαιολογική αξία έχει η Αρχαία Γέφυρα της Ελεύθερνας, η οποία διαθέτει χαρακτηριστικό τριγωνικό άνοιγμα κατασκευασμένο με το εκφορικό σύστημα.

Σημαντικό μνημείο αποτελεί επίσης η Ελληνική Καμάρα στις Βρύσες Αποκορώνου. Εκτός από τις μεγάλες γέφυρες, σε διάφορες περιοχές της Κρήτης διατηρούνται μικρότερες μονότοξες καμάρες που συνέδεαν χωριά, παλιούς δρόμους, νερόμυλους και αγροτικές περιοχές.

Εξίσου αξιόλογα είναι τα υδραγωγεία του Μοροζίνι και τα υπόλοιπα έργα ύδρευσης της Ενετοκρατίας. Με πέτρινες υδατογέφυρες, αγωγούς και σήραγγες, το νερό μεταφερόταν σε μεγάλες αποστάσεις και περνούσε πάνω από κοιλάδες, χειμάρρους και δύσβατα σημεία. Η προσεγμένη λιθοδομή και η αντοχή αυτών των κατασκευών αποδεικνύουν το υψηλό επίπεδο της τεχνικής γνώσης των δημιουργών τους.

Υδραγωγείο Μοροζίνι

Στον ενετικό Χάνδακα, το σημερινό Ηράκλειο, τα πηγάδια και οι δεξαμενές όπου συγκεντρωνόταν το νερό της βροχής δεν επαρκούσαν για τις ανάγκες της πόλης. Για να ενισχύσει την ύδρευσή της, ο γενικός προνοητής Φραγκίσκος Μοροζίνι ανέλαβε την κατασκευή ενός δικτύου μήκους περίπου 15 χιλιομέτρων, που έφερνε νερό από τις πηγές στις βόρειες παρυφές του Γιούχτα ως το κέντρο του Χάνδακα. Για να περάσει το νερό από τις ρεματιές και τις χαμηλές εκτάσεις, χρειάστηκαν αγωγοί, σήραγγες και υδατογέφυρες. Η διαδρομή περνούσε από το Καρυδάκι, τη Σύλλαμο και την Κάτω Φορτέτσα. Μέσα στην πόλη, οι Τρεις Καμάρες, στη σημερινή πλατεία Ελευθερίας, ήταν ένα ακόμη πέρασμα πριν το νερό φτάσει στην Κρήνη των Λιονταριών. Τα εγκαίνια έγιναν στις 25 Απριλίου 1628, στη γιορτή του Αγίου Μάρκου, προστάτη της Βενετίας. Για την περίσταση κόπηκε και αναμνηστικό μετάλλιο. Κατά την Αιγυπτιοκρατία (1830–1840), το ενετικό υδραγωγείο επισκευάστηκε και συνδέθηκε με νέο δίκτυο που αξιοποιούσε πρόσθετες πηγές, ανάμεσά τους τη Φουντάνα κοντά στους Κουνάβους. Σε αυτή τη δεύτερη φάση ανήκει η υδατογέφυρα της Αγίας Ειρήνης στα Σπήλια. Το διευρυμένο δίκτυο συνέχισε να τροφοδοτεί το Ηράκλειο έως το 1927. [widgetkit id=2091]

Περισσότερα...

Η Καμάρα του Μπούτακα

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.20 (5 Votes)

Ένα από τα λιγότερο φωτογραφημένα και γνωστά πέτρινα γεφύρια της Κρήτης είναι η Καμάρα του Μπούτακα. Βρίσκεται ανάμεσα στα χωριά Βρύσες, Εμπρόσνερος και Βαφές Αποκορώνου Χανίων. Είναι το νεώτερο από τα δύο πέτρινα γεφύρια που έχει η περιοχή μαζί με την περίφημη Ελληνική Καμάρα που έχει ηλικία περίπου 2000 χρόνια.

Περισσότερα...

Η Καμάρα στο Κακοδίκι

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 3.50 (2 Votes)

Το άνοιγμα της καμάρας που κατέρρευσε το 2018 ήταν 10 μέτρα τα οποία ακολουθούσε ελαφρώς ανηφορική προέκταση που χρησίμευε ως διάδρομος ανάβασης στο τόξο της καμάρας η οποία ήταν απίστευτα ανηφορική σε σχέση με τις άλλες γέφυρες της Κρήτης, με κλίση σχεδόν κατακόρυφη.

Περισσότερα...

Γέφυρα Κοξαρέ

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.33 (3 Votes)

Ανάμεσα στα χωριά Κοξαρέ και Ατσιπάδες συναντάμε την υπέροχη πετρόκτιστη καμαρωτή γέφυρα της Κοξαρέ, την Παλιά Καμάρα, που εξυπηρετούσε τους κατοίκους των δύο χωριών παλαιότερα. Κάτω από τη γέφυρα κυλάει ο ποταμός που περνάει από το Κουρταλιώτικο φαράγγι και καταλήγει στην παραλία της Πρέβελης.

Περισσότερα...

Γέφυρα Κακής Ράχης

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 3.67 (3 Votes)

Η πέτρινη γέφυρα και ο νερόμυλος στη θέση Κακή Ράχη κοντά στα Αϊτάνια της επαρχίας Πεδιάδος, αποτελούν προστατευόμενα μνημεία του Ελληνικού Κράτους. Τα μνημεία είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με τις μνήμες των κατοίκων και σημείο αναφοράς της περιοχής.

Περισσότερα...

Γέφυρα San Marco στον Πλατανιά

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.60 (5 Votes)

Η Ενετική πέτρινη γέφυρα San Marco του Πλατανιά γεφυρώνει τον ποταμό Πλατανιά και είναι μονότοξο γεφύρι με μήκος τόξου 17,8μ., ύψος 8μ. και πλάτος 3,65. Η γέφυρα είναι η μεγαλύτερη μονότοξη γέφυρα στην Κρήτη.

Περισσότερα...

Γέφυρα Πλατύ Ποταμού

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.40 (5 Votes)

Ένα όμορφο κι άγνωστο πέτρινο γεφύρι με ένα τόξο που γεφυρώνει τις δύο όχθες του Πλατύ Ποταμού ανάμεσα στα χωριά Ορνέ και Αγία Παρασκευή, η οποία κάποτε συνέδεε την επαρχία του Αγίου Βασιλείου με την επαρχία Αμαρίου.

Περισσότερα...

Γέφυρα Κρυοπόταμου

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.60 (5 Votes)

Η πετρόκτιστη γέφυρα του Κρυοπόταμου, κοντά στο Μύρτος, κτίστηκε το 1884 και έχει τρία μεγάλα τόξα. Είναι τόσο αριστοτεχνική η κατασκευή της, ώστε να έχει χαρακτηρισθεί ως έργο τέχνης.

Περισσότερα...

Γέφυρα Μανουρά

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.00 (5 Votes)

Κοντά στον Άη Γιάννη Αμαρίου υπάρχει η περίτεχνη τετράτοξη γέφυρα του Μανουρά ή Ομερουστά, που γεφυρώνει τη συμβολή του Λυγιώτη ποταμού και του χείμαρρου Μουνούχα. Το γεφύρι έχει υποστεί αρκετές φθορές από το χρόνο και είναι ανάγκη να επισκευαστεί πριν καταρρεύσει.

Περισσότερα...