
Όρος Κέντρος
Το όρος Κέντρος, γνωστό και ως Κέδρος, βρίσκεται στο κεντρικό Ρέθυμνο, νοτιοδυτικά του Ψηλορείτη. Ανάμεσα στους δύο ορεινούς όγκους απλώνεται η εύφορη κοιλάδα του Αμαρίου. Η ψηλότερη κορυφή του φτάνει σε υψόμετρο 1.776 μέτρων και κοντά της βρίσκεται το εκκλησάκι της Αναλήψεως. Σύμφωνα με μια εκδοχή, η ονομασία του βουνού συνδέεται με το κωνικό σχήμα του, που από μακριά θυμίζει κεντρί.
Ο Κέντρος είναι ένα άγριο, κατά κύριο λόγο ασβεστολιθικό βουνό, με γυμνές βραχώδεις πλαγιές, απότομα περάσματα, βαθιές χαράδρες και μικρά φαράγγια. Παρά τη φαινομενικά φτωχή βλάστησή του, διαθέτει εξαιρετικά πλούσια βιοποικιλότητα και η ευρύτερη περιοχή του εντάσσεται στο δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000.
Στις πλαγιές του φύονται σπάνια και ενδημικά φυτά, όπως τα Dianthus pulviniformis και Cerastium brachypetalum subsp. doerfleri, καθώς και ανεμώνες, ορχιδέες, υάκινθοι και άλλα αγριολούλουδα. Ιδιαίτερη θέση στη χλωρίδα της περιοχής κατέχει η κόκκινη κρητική τουλίπα, Tulipa doerfleri, η οποία φύεται σχεδόν αποκλειστικά στο μικρό οροπέδιο Γιους Κάμπος. Την άνοιξη, το οροπέδιο καλύπτεται από χιλιάδες κόκκινες τουλίπες και άλλα άνθη, προσελκύοντας φυσιολάτρες και βοτανολόγους.
Οι απότομες και δυσπρόσιτες πλαγιές του Κέντρους προσφέρουν καταφύγιο σε σημαντικά αρπακτικά πτηνά. Στην περιοχή παρατηρούνται γεράκια, όρνια, γυπαετοί, σπιζαετοί και χρυσαετοί, που αξιοποιούν τις βραχώδεις εξάρσεις και τις χαράδρες του βουνού για τροφή και φώλιασμα.
Παρότι η κορυφή και οι ψηλότερες πλαγιές έχουν ξηρό και βραχώδη χαρακτήρα, γύρω από το βουνό αναβλύζουν δεκάδες πηγές. Κατά τους βροχερούς μήνες σχηματίζονται πολλοί εποχικοί καταρράκτες μεγάλου ύψους, με χαρακτηριστικότερο τον καταρράκτη της Γρε Δάφνης κοντά στην Κρύα Βρύση.
Στα βορειοανατολικά, ανάμεσα στον κύριο όγκο του Κέντρους και τη Σάμιτο, σχηματίζεται το Σμιλιανό φαράγγι, γνωστό και ως Καλαμαύκα. Μέσα από το φαράγγι διέρχεται ο Λυγιώτης ποταμός, ο οποίος συγκεντρώνει τα νερά της γύρω ορεινής περιοχής.
Γύρω από τον Κέντρο βρίσκονται πολλά ιστορικά χωριά του Αμαρίου και του Αγίου Βασιλείου, τα οποία διατηρούν στενούς δεσμούς με την κτηνοτροφία, τη γεωργία και την παραδοσιακή ζωή της κρητικής υπαίθρου. Το βουνό προσφέρει αρκετές πεζοπορικές και ορειβατικές διαδρομές, οι οποίες απαιτούν καλή φυσική κατάσταση και προσοχή, καθώς το έδαφος είναι συχνά πετρώδες και η σκιά περιορισμένη.
Από τις σημαντικότερες διαδρομές είναι το τμήμα του ευρωπαϊκού μονοπατιού Ε4 από το Σπήλι μέσω του Κέντρους έως το Γερακάρι. Στις νότιες πλαγιές βρίσκεται επίσης το ορειβατικό καταφύγιο της Κρύας Βρύσης, το οποίο ανήκει στον Ελληνικό Ορειβατικό Σύλλογο Ρεθύμνου.
- 1
- 2


Όρος Σιδέρωτας

Κισσανό Φαράγγι

Όρος Σάμιτος

Καταφύγιο Κρύας Βρύσης στον Κέδρο

Καταρράκτης της Κομμάτας
- 1
- 2








































































