⭐ Ταξιδιωτικός Οδηγός Κρήτης⛵⭐

Φαράγγι Σαμαριάς

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 4.10 (168 Votes)

Το Φαράγγι της Σαμαριάς είναι ένα από τα μεγαλύτερα και διασημότερα πεζοπορικά φαράγγια της Ευρώπης και αποτελεί τμήμα του Ευρωπαϊκού μονοπατιού Ε4. Χιλιάδες επισκέπτες το διασχίζουν κάθε χρόνο. Για πολλούς, μάλιστα, αποτελεί έναν από τους κύριους λόγους επίσκεψης στην Κρήτη. Η συνολική διαδρομή από το Ξυλόσκαλο του Ομαλού ως την Αγία Ρουμέλη είναι περίπου 14,5 χλμ. και η πεζοπορία διαρκεί συνήθως 5-7 ώρες, ανάλογα με τον ρυθμό και τις στάσεις.

Initially we descend from Xyloskalo to the riverbed of Samaria Gorge Αρχικά κατηφορίζουμε από το Ξυλόσκαλο ως την κοίτη του φαραγγιού

Βρίσκεται στη νότια πλευρά του Νομού Χανίων και σχηματίστηκε από τη διάβρωση του ποταμού που ρέει ανάμεσα στον κύριο όγκο των Λευκών Ορέων και το όρος Βολακιάς. Στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν αρκετά πλευρικά φαράγγια, πολλά από τα οποία είναι τεχνικά και απαιτούν σχοινιά και εξοπλισμό canyoning. Σε ένα από αυτά, την Πέρδικα, σχηματίζεται καταρράκτης ύψους περίπου 240 μέτρων, ενώ εντυπωσιακός είναι και ο καταρράκτης του Μάστορα.

Spring Σε πολλά σημεία ξεδιψάμε από τις πηγές με το δροσερό νερό

Η απόσταση των 14,5 χλμ. αφορά ολόκληρη την πεζοπορική διαδρομή από το Ξυλόσκαλο του Ομαλού ως τον σημερινό οικισμό της Αγίας Ρουμέλης. Η πορεία μέσα στον Εθνικό Δρυμό των Λευκών Ορέων, από το φυλάκιο στο Ξυλόσκαλο ως την έξοδο κοντά στην Παλιά Αγία Ρουμέλη, είναι περίπου 13 χλμ. Από εκεί απομένουν ακόμη περίπου 1,5 χλμ. ως το χωριό και την παραλία.

St Nicholas, Samaria gorge Ο Άη Νικόλας

Το πιο γνωστό μέρος του φαραγγιού είναι το σημείο γνωστό ως Πόρτες ή Σιδερόπορτες, όπου οι πλευρές του έρχονται σε απόσταση μόλις 4μ., ενώ υψώνονται σε ύψος 500μ.! Το φαράγγι έγινε εθνικός δρυμός το 1962, κυρίως λειτουργώντας ως καταφύγιο για τον απειλούμενο Κρητικό αίγαγρο, ο οποίος περιορίζεται σήμερα στη Σαμαριά, στο νησί Θοδωρού αλλά και σε άλλες νησίδες σε διάφορα μέρη της Ελλάδος. Υπάρχουν πολλά είδη πανίδας και χλωρίδας που ενδημούν στο φαράγγι και τη γύρω περιοχή.

Το Φαράγγι της Σαμαριάς αναγνωρίστηκε το 1981 ως Απόθεμα Βιόσφαιρας της UNESCO, λόγω της εξαιρετικής βιοποικιλότητας, του ιδιαίτερου γεωμορφολογικού ανάγλυφου και της μεγάλης οικολογικής αξίας της περιοχής. Παράλληλα, ο Εθνικός Δρυμός Σαμαριάς περιλαμβάνεται από το 2014 στον Ενδεικτικό Κατάλογο της Ελλάδας για πιθανή μελλοντική ένταξη στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η παρουσία στον Ενδεικτικό Κατάλογο αποτελεί προκαταρκτικό στάδιο και δεν σημαίνει ότι η Σαμαριά έχει ήδη αναγνωριστεί ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς.

Cretan ibex Ο πιο διάσημος κάτοικος του φαραγγιού: ο Κρητικός Αίγαγρος (αγρίμι)

Το έρημο σήμερα χωριό της Σαμαριάς βρίσκεται μέσα στο φαράγγι. Οι τελευταίοι κάτοικοί του αποχώρησαν το 1962, όταν ιδρύθηκε ο Εθνικός Δρυμός Λευκών Ορέων. Η επικρατέστερη εκδοχή συνδέει το όνομα του χωριού και του φαραγγιού με την παλιά εκκλησία της Οσίας Μαρίας της Αιγυπτίας.

Old village of Samaria Η έρημη σήμερα Σαμαριά

Σκοπός του ταξιδιού στην Κρήτη για πολλούς επισκέπτες της είναι η πεζοπορία μέσα στο φαράγγι για να βγουν στο Νότιο Κρητικό Πέλαγος. Από την Αγία Ρουμέλη οι τουρίστες παίρνουν το καραβάκι που φεύγει για τη Χώρα Σφακίων και στη συνέχεια το λεωφορείο της επιστροφής για τα Χανιά. Η πορεία στο φαράγγι διαρκεί 5-7 ώρες και μπορεί να είναι λίγο κουραστική, ιδίως αν δεν ξεκινήσετε πρωί πρωί και σας πιάσει η ζέστη.

Πότε να πάτε

Εισιτήριο και λειτουργία: Για την είσοδο στον Εθνικό Δρυμό απαιτείται εισιτήριο, το οποίο μπορεί να εκδοθεί μέσω της επίσημης πλατφόρμας εισιτηρίων του ΟΦΥΠΕΚΑ. Η περίοδος και το ωράριο λειτουργίας καθορίζονται κάθε χρόνο από τις αρμόδιες αρχές και ενδέχεται να αλλάξουν ή να ανασταλούν προσωρινά λόγω υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς, έντονων καιρικών φαινομένων, σεισμικής δραστηριότητας ή άλλων λόγων ασφαλείας. Πριν από την επίσκεψη είναι απαραίτητο να ελέγχετε την επίσημη ενημέρωση της πλατφόρμας.

Πορεία μέσα στο φαράγγι

Το πρόβλημα της Σαμαριάς είναι τα μεγάλα πλήθη που περνούν το φαράγγι. Έχει γίνει ένα από τα δημοφιλέστερα μέρη στην Κρήτη και υπάρχουν μέχρι και 3.000 επισκέπτες την ημέρα στις υψηλές περιόδους. Εάν έχετε την κακή τύχη να διαλέξετε μία από εκείνες τις ημέρες, φροντίστε να ξεκινήσετε την αυγή (πριν από την άφιξη των πολλών τουριστικών πούλμαν) θα σας δώσει ένα πολύ σημαντικό προβάδισμα. Για να γίνει αυτό, μπορείτε να μείνετε σε ένα φτηνό και καλό δωμάτιο στον Ομαλό ή να πάρετε το πρώτο λεωφορείο από τα Χανιά. Τα πρώτα τουριστικά λεωφορεία φτάνουν περίπου στις 7:30 π.μ. και από τότε αρχίζει μια αδιάκοπη ροή λεωφορείων μέχρι περίπου τις 11:00 π.μ..

The means of transport here Γαϊδουράκια: το μοναδικό μεταφορικό μέσο στη Σαμαριά

Μπορείτε επίσης να αρχίσετε το περπάτημα μετά τις 12.00, καθώς δεν θα υπάρχουν πολλοί άνθρωποι, αλλά κατά πάσα πιθανότητα θα χρειαστεί να περάσετε τη νύχτα στην Αγία Ρουμέλη, διότι το τελευταίο πλοίο για Χώρα Σφακίων θα έχει σαλπάρει όταν φτάσετε εκεί. Εμείς παρόλα αυτά σας συνιστούμε να το κάνετε, δεδομένου ότι η διαμονή στην Αγία Ρουμέλη είναι αρκετά φθηνή, οι παραλίες τριγύρω είναι μαγευτικές και το φαγητό εξαιρετικό.

Amazing Rock Formations Γεωλογικοί σχηματισμοί στο φαράγγι

Όσον αφορά ποια εποχή του έτους είναι καλύτερα για να περάσετε το φαράγγι, σαφώς αυτή είναι η άνοιξη: ο καιρός είναι δροσερός ακόμα, η βλάστηση είναι στα καλύτερα της και το ποτάμι έχει πολύ νερό. Η χειρότερη στιγμή είναι στη μέση του καλοκαιριού, ειδικά κατά τη διάρκεια κάποιου καύσωνα.

Πολλά τουριστικά πρακτορεία στην Κρήτη οργανώνουν εκδρομές στο φαράγγι, οι οποίες συνήθως περιλαμβάνουν μεταφορά ως το Ξυλόσκαλο και παραλαβή μετά την άφιξη του πλοίου στη Χώρα Σφακίων. Η επίσκεψη μπορεί να οργανωθεί και ανεξάρτητα, με λεωφορείο προς τον Ομαλό και επιστροφή με πλοίο από την Αγία Ρουμέλη προς τη Χώρα Σφακίων, τη Σούγια ή την Παλαιόχωρα. Επειδή τα δρομολόγια λεωφορείων και πλοίων μεταβάλλονται ανά περίοδο, πρέπει να επιβεβαιώνονται πριν από την αναχώρηση.

Υπάρχει επίσης ένας «τεμπέλικος τρόπος» για να δείτε το φαράγγι. Από την Αγία Ρουμέλη περπατήστε ανάποδα ως τις Πόρτες (περίπου μια ώρα από εύκολο έδαφος) και μετά επιστρέψτε πίσω. Με αυτόν τον τρόπο παίρνετε μια ιδέα για το φαράγγι, αλλά σε καμία περίπτωση δεν αποκτάτε σφαιρική άποψη.

Η πορεία από το Ξυλόσκαλο

Sideoportes inside Samaria gorge Οι Σιδερόπορτες

Η κατάβαση του φαραγγιού ξεκινά από τη θέση Ξυλόσκαλο, κοντά στον Ομαλό, όπου βρίσκεται η βόρεια είσοδος του Εθνικού Δρυμού. Το εισιτήριο είναι υποχρεωτικό και συνιστάται να εκδίδεται εγκαίρως από την επίσημη πλατφόρμα του ΟΦΥΠΕΚΑ. Το μονοπάτι είναι φαρδύ και ευδιάκριτο, περνά μέσα από δάσος με κυπαρίσσια και πεύκα και στην αρχή κατηφορίζει απότομα. Κατά μήκος της διαδρομής υπάρχουν αρκετές πηγές με πόσιμο νερό, χώροι ανάπαυσης και τουαλέτες.

Στον χώρο του Αγίου Νικολάου, περίπου στο μέσο της διαδρομής, βρίσκεται ένας από τους σημαντικότερους σταθμούς ξεκούρασης του φαραγγιού. Εκεί σώζονται η ομώνυμη εκκλησία, το παλιό δασικό φυλάκιο και τα κατάλοιπα υπαίθριου ιερού αφιερωμένου στον Απόλλωνα και την Άρτεμη, που μαρτυρούν τη μακραίωνη ανθρώπινη παρουσία στην περιοχή.

Σε περίπου 3 ώρες φτάνουμε στον παλιό οικισμό της Σαμαριάς, περίπου στα 300μ. υψόμετρο. Στη Σαμαριά υπάρχουν παλιά κτίσματα, δέντρα που προσφέρουν άφθονο ίσκιο, νερό και με λίγο ψάξιμο συναντά κανείς και αγριοκάτσικα. Εκτός από τις συνολικά εφτά εκκλησίες τριγύρω, εδώ θα βρείτε και το σπίτι όπου διέμεινε το Μάιο του 1941 η Ελληνική Κυβέρνηση με τον πρωθυπουργό Εμμανουήλ Τσουδερό και το Βασιλιά της Ελλάδος, Γεώργιο Β, πριν συνεχίσουν για το Κάιρο. Από τη Σαμαριά και μετά το τοπίο αλλάζει και γίνεται πιο ξερό με λιγότερη βλάστηση και με την κλίση πολύ πιο ήπια. Μια ώρα αργότερα συναντάμε ποταμάκι που μας ακολουθεί για λίγη ώρα. Το περνάμε που και που πάνω από ξύλινες γέφυρες.

Μετά από ακόμα 60΄περίπου συναντάμε τις χαρακτηριστικές Πόρτες που είναι ένα στενό πέρασμα ανάμεσα σε δυο ψηλούς κάθετους βράχους. Βγαίνουμε στην Παλιά Αγία Ρούμελη και με αμαξωτό δρόμο πλέον καταλήγουμε στην Αγία Ρουμέλη. Η παλιά Αγία Ρουμέλη εγκαταλείφθηκε στα μέσα του προηγούμενο αιώνα μετά από μια καταστροφική πλημμύρα, όταν και μεταφέρθηκε στη σημερινή θέση στην έξοδο του φαραγγιού.

Σημαντικό: Η Σαμαριά λειτουργεί εποχικά, αλλά οι ακριβείς ημερομηνίες και ώρες εισόδου ανακοινώνονται από τις αρμόδιες αρχές και δεν είναι ίδιες κάθε χρόνο. Ακόμη και μέσα στην περίοδο λειτουργίας, η πρόσβαση μπορεί να διακοπεί χωρίς μεγάλη προειδοποίηση για λόγους ασφαλείας. Ελέγξτε την επίσημη πλατφόρμα του ΟΦΥΠΕΚΑ πριν ξεκινήσετε.