Παράδοση

Το πολυπολιτισμικό και το μακρινό παρελθόν αντικατοπτρίζεται σε όλες τις εκφάνσεις της σύγχρονης ζωής, όπως η γλώσσα, ο χορός, η μουσική, η διατροφή, οι τέχνες, οι χειροτεχνίες.

Η παράδοση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι των Κρητικών, που ευτυχώς ποτέ δεν εγκατέλειψαν το παρελθόν τους και το υπηρετούν πιστά σε κάθε αφορμή. Η κρητική διάλεκτος θεωρείται η μακροβιότερη στον Ελλαδικό χώρο και έχει αποτελέσει αντικείμενο μελέτης και έρευνας. Δεκάδες λέξεις έχουν αμιγώς αρχαιοελληνικό ή αρχαϊκό παρελθόν, ενώ πολλές είναι και οι γλωσσικές επιρροές από τους Άραβες, τους Ενετούς και τους Τούρκους.

Οι Ελληνικοί χοροί και η μουσική πρωτοεμφανίστηκαν στη Κρήτη, όπου λέγεται ότι η μητέρα των Θεών, η Ρέα, τους δίδαξε στους Κουρήτες για να εξαγνίζονται. Ο πιο φημισμένος κρητικός χορός ήταν ο πυρρίχιος και με τη γενική ονομασία «πυρρίχη» χαρακτηρίζονταν όλοι οι πολεμικοί χοροί της αρχαιότητας. Οι σημερινοί Κρητικοί χοροί, πασίγνωστοι σε όλη την Ελλάδα, αποτελούν απόηχους των χορών των Κουρητών ή της πυρρίχης!

Πολλές τέχνες του χεριού παραμένουν ζωντανές στο νησί, ενώ έχουν εγκαταλειφθεί στα υπόλοιπα μέρη της Ελλάδας. Αγγειοπλάστες που πλάθουν τον πηλό ακριβώς όπως το έκαναν κι οι Μινωΐτες χιλιάδες χρόνια πριν, ξυλουργοί που δίνουν στο ξύλο της μουριάς το σχήμα της λύρας και του λαούτου, τσαγκάρηδες που φτιάχνουν με φροντίδα τα δερμάτινα Κρητικά στιβάνια, μαχαιροποιοί που μετατρέπουν το ατσάλι σε Κρητικό μαχαίρι, οι γυναίκες στα χωριά υφαίνουν στον αργαλειό κεντήματα που παραπέμπουν στα χρόνια του Μίνωα… Όλες αυτές οι τέχνες, αν και σαφώς αποδυναμωμένες, εξακολουθούν να υπάρχουν σε αρκετές περιοχές του νησιού, αντιστεκόμενες πεισματικά απέναντι στην εισβολή της τεχνολογίας.